Samenvatting
Bij een zwembad komt het meeste waterverlies door verdamping en het terugspoelen van een zandfilter. Een afdekking, een passende watertemperatuur en het juiste filtersysteem maken veel verschil.
- Een zandfilter voert bij elke backwash zwembadwater af naar de riolering. EGFM of filterglas kan de spoelbeurt korter maken.
- Een cartridgefilter heeft geen backwashstand. Je haalt het patroon eruit en maakt het schoon, waardoor de grote spoelwaterstroom van een zandfilter vervalt.
- Als vuistregel geldt in dit artikel ongeveer 2,5 keer de zwembadinhoud bij opnieuw vullen en 1,5 keer als je het water niet volledig ververst.
Let op met lokale regels
Droogtebeperkingen zijn in Nederland en België vaak regionaal of gemeentelijk. Controleer vóór vullen of bijvullen de actuele instructies van je drinkwaterbedrijf, gemeente of waterbeheerder. Bekijk de Rijksoverheid-uitleg voor Nederland en de Vlaamse droogtemaatregelen; voor Frankrijk en Spanje blijven de regionale regels leidend.
Een zwembad heeft water nodig. Voor het vullen gebruik je normaal helder leidingwater uit de kraan, geen grondwater. De hoeveelheid die je daarna nodig hebt, hangt vooral af van verdamping, onderhoud en de manier waarop je filter wordt schoongemaakt. Hoeveel water verbruikt een zwembad dan per jaar?
Waar hangt het waterverbruik van af? #
- de inhoud of grootte van je zwembad
- de temperatuur van het zwembadwater en van de omgeving
- of je een afdekking gebruikt
- hoe vaak je een zandfilter terugspoelt of een cartridgefilter schoonmaakt
Waterverdamping in je zwembad #
Een deel van het zwembadwater verdwijnt door verdamping. Hoe groter het wateroppervlak, hoe meer water je op die manier verliest.
Ook de omgevingstemperatuur speelt mee. Op warme dagen kan de verdamping flink oplopen en met een stevige wind gaat het nog sneller. Een zwembadafdekking helpt om dat verlies te beperken. Er zijn verschillende soorten, van eenvoudige oplossingen tot afdekkingen van meer dan € 10.000,00.
Helemaal voorkomen lukt niet. Er bestaat ook een vloeistof die als een soort drijvende afdekking op het water komt te liggen, maar die werkt niet voor 100 procent. De aanschaf en de doorlopende kosten zijn bovendien niet gering.
Terugspoelen van een zandfilter kost water #
Het grootste verlies ontstaat vaak bij het terugspoelen, of backwashen, van een zandfilter. Je pompt het zwembadwater dan in omgekeerde richting door het filter naar de riolering. Zo spoel je het zand of filterglas schoon van het vuil dat de installatie heeft opgevangen.
Per spoelbeurt verlies je al snel een paar centimeter water uit het zwembad. Vul het bad daarom eerst wat bij. Anders kan de pomp bij de skimmer lucht aanzuigen en moet je de leidingen opnieuw ontluchten.
Een cartridgefilter voorkomt terugspoelen #
Een cartridgefilter werkt anders dan een zandfilter. Er is geen backwashstand: je haalt het patroon uit de behuizing en spoelt of reinigt het volgens de voorschriften van de fabrikant. Daardoor gaat er geen grote hoeveelheid zwembadwater naar de riolering en vervalt het waterverlies door terugspoelen.
Ook een cartridgefilter vraagt onderhoud. Het patroon moet regelmatig worden schoongemaakt en na verloop van tijd vervangen. Dat kost wat schoonmaakwater, maar meestal veel minder dan een volledige backwash van een zandfilter.
Waterverbruik van een zwembad #
Hoeveel water verbruikt jouw zwembad per jaar? Met het volgende voorbeeld kun je een eerste inschatting maken voor je eigen bad.
Berekening van het waterverbruik #
We gaan uit van vier maanden gebruik per jaar, elke week voldoende backwash en een afdekking die alleen ’s nachts wordt gebruikt. In die situatie is het verbruik ongeveer 6 procent per week. Gebruik je een cartridgefilter, dan valt het waterverlies door backwash weg en kan het werkelijke verbruik lager uitkomen.
Bij een eerste vulling of een volledige verversing kun je deze vuistregel gebruiken:
Inhoud zwembad x 250% waterverbruik (oftewel x 2,5).
Stel dat je zwembad 40 m3 water bevat. Dan kom je in één seizoen, vanaf het vullen in het voorjaar, uit op ongeveer 100 m3 water. Regenwater kan daar een deel van aanvullen, maar de hoeveelheid verschilt per jaar en is daarom lastig vooraf te berekenen.
Start je het zwembad in het voorjaar op zonder het water volledig te verversen, dan ligt het verbruik lager. Vermenigvuldig de inhoud dan met 1,5. Bij het voorbeeldzwembad is dat nog altijd ongeveer 60 m3 leidingwater.
Tips om water te besparen #
- Dek het zwembad zo veel mogelijk af, ook wanneer je het een tijdje niet gebruikt.
- Een lagere watertemperatuur remt de verdamping.
- Gebruik EGFM of filterglas in je zandfilter. Daarmee kunnen terugspoelbeurten korter worden en gebruik je minder water.
- Overweeg een cartridgefilter als je geen terugspoelwater wilt afvoeren. Het patroon schoonmaken blijft nodig, maar het grote waterverlies van backwash vervalt.
- Een hoogwaterskimmer ziet er mooi uit, maar er kan sneller water over de rand klotsen. Houd daar bij het ontwerp en de planning rekening mee.
Bij droogte gelden lokale regels #
Nederland #
Of je in Nederland tijdens droogte een zwembad mag vullen of bijvullen, hangt af van je regio en je drinkwaterbedrijf. Er is geen vaste landelijke regel die voor elk privézwembad hetzelfde uitpakt. Controleer daarom vóór je de slang aansluit de uitleg van de Rijksoverheid en vraag zo nodig je drinkwaterbedrijf, gemeente of waterschap welke maatregel geldt.
Rijkswaterstaat en de waterbeheerders volgen de situatie via de Droogtemonitor. In 2026 werd op 16 juli opgeschaald naar niveau 2 (‘feitelijk watertekort’) en op 3 september teruggeschakeld naar niveau 1 (‘dreigend watertekort’). De actuele regionale instructie gaat altijd voor; volg daarom de actuele informatie van Rijkswaterstaat.
België #
België heeft geen één landelijke zwembadregel: de gewesten en lokale besturen bepalen wat mag. In Vlaanderen adviseert de Vlaamse Milieumaatschappij bij ernstige droogte om het bijvullen van een zwembad uit te stellen. Een provinciegouverneur of gemeente kan aanvullende verboden instellen. Bekijk de Vlaamse droogtemaatregelen en het VMM-advies bij ernstige droogte voordat je water inneemt.
Vlaanderen heeft in 2026 het gebruik van hergebruikt water voor specifieke landbouw- en openbare toepassingen via een tijdelijke versoepeling mogelijk gemaakt tot 15 oktober 2026. Die uitzondering geldt niet automatisch voor een privézwembad. In Wallonië kunnen gemeenten via een politiebevel het gebruik van leidingwater beperken. Zo’n verbod kan ook gelden voor het vullen van bassins, zwembaden, vijvers en individuele opslag. Controleer daarom vóór vullen, bijvullen of leegmaken de instructies van je eigen gemeente en de Waalse uitleg over waterbeperkingen.
Praktische noodprocedure bij watertekort #
Bij een aangekondigd watertekort gaan lokale voorschriften voor. Deze volgorde helpt om onnodig waterverlies te voorkomen:
- Stop tijdelijk met vullen en bijvullen. Controleer eerst bij je drinkwaterbedrijf, gemeente of regionale waterdienst of er een verbod of uitzondering geldt.
- Zet automatische bijvulling uit en dek het bad af. Zo beperk je verdamping terwijl je wacht op de actuele instructie.
- Houd waterkwaliteit en veiligheid op peil. Stel een backwash alleen uit zolang dat technisch verantwoord is. Een cartridgefilter vermijdt de grote backwashstroom; reinig het patroon volgens de voorschriften van de fabrikant.
- Moet het bad door lekkage, vorstschade of een andere noodsituatie toch leeg? Vraag vóór het lozen waar het water heen mag. De Waalse overheid adviseert om langzaam op doorlatende grond te lozen; de riolering is daar alleen aan de orde als er geen andere uitweg is en met een lage afvoer, naast eventuele gemeentelijke regels.
- Vul pas weer bij als de lokale bron dat toestaat. Controleer daarna opnieuw of de waterbeperking nog geldt.
Controleer vóór het vullen, bijvullen of legen altijd de actuele regels. In Frankrijk bepaalt de prefect van het departement het droogteniveau. Bij alert en alert renforcée is het vullen of legen van particuliere zwembaden groter dan 1 m3 in principe verboden; bij crise gelden nog strengere beperkingen. De Franse overheid verwijst voor de actuele situatie naar VigiEau en de prefectuur. De landelijke uitleg is in juli 2026 bijgewerkt.
Spanje kent geen één landelijke zwembadregel; de autonome regio en de gemeente bepalen de uitvoering. In Andalusië staat in de verordening van 2024 dat bij ernstige waterschaarste alleen beperkt mag worden bijgevuld bij zwembaden met circulatie, voor verdamping, filterreiniging en de hygiëne. Voor nieuwbouw of een grondige renovatie bestaan beperkte uitzonderingen; bij uitzonderlijke droogte zijn bepaalde particuliere baden (type 3B) uitgesloten. Bekijk de Andalusische regeling voordat je water inneemt.
In Catalonië werkt men met alarmfasen. In de alarmfase is bijvullen alleen beperkt toegestaan bij baden met een circulatiesysteem; in de noodfase is het normaal gesproken niet toegestaan, behalve bij specifieke uitzonderingen zoals erkende klimaat-schuilbaden. Controleer daarom de actuele informatie van de waterautoriteit ACA en je gemeente. Het Catalaanse droogteplan is in september 2025 opnieuw aangepast.
De recente ontwikkelingen gaan dezelfde kant op: overheden sturen sterker op waterbesparing, hergebruik en lokale droogteplannen. De EU-waterweerbaarheidsaanpak uit 2025 stuurt op meer waterbesparing en hergebruik. De Europese regels voor hergebruik stellen vooral eisen aan behandeld water voor onder meer irrigatie; dat betekent niet automatisch dat hergebruikt water geschikt of toegestaan is voor een privézwembad.
Wij hebben een nieuw inbouwzwembadje (pluchpool) van 3,5m x 2,5 en 1,40 diep en merken dat wij ongeveer 7mm water per dag ‘verliezen’. Is een buitenzwembadje zonder verwarming/overdekking. Zou er sprake kunnen zijn van een lekkage of is het niet iets om zeer ongerust over te worden? Mocht het wel duiden op een lek, hoe kan je dan het beste testen waar dit lek zit (aan- afvoer)?
De 7 mm zegt niets over de afmeting van het bad, aangezien de oppervlakte altijd relatief gelijk is. Of dit veel of weinig is kan men met deze gegevens ook niet bevestigen. Je kan het water laten zakken en als het stopt bij een lamp of inspuiter heb je vermoedelijk daar een lek. Sneller kan je werken met de ‘emmertest’, die geeft aan of het zakken enkel komt door de verdamping.
Hoi, ik heb een zwembad van 7 m op 4 .
Het is redelijk hard aan het waaien mijn zwembad zakt 3mm op 12 uur tijd.
Is dit verdamping?
Voor mij lijkt 3 mm niet heel veel hoor. Maar je kan altijd de emmertest doen om te checken of het de folie of leidingen zijn.
Ons bad meet 10x4x1,55 m en is langs 1 (lange) zijde ‘overlopend’; dit ‘overloopwater’ komt terecht in een afgesloten citern van ca 3000m en wordt terug in circuit gebracht (teruggepompt). Het grootste gedeelte van de dag (ca20u) ligt het rolluik dicht.
Het water heeft een temperatuur van 29’.
Op26/5/23 stond de debietteller op 113,5 m3, deze (2/6/23) staat de teller op 119 m3, of anders gezegd een verbruik (het heeft niet geregend waardoor het verbruik reëel is) van 5500 liter op 1 week !
De stelling van ca6% verbruik per week (3720 liter) wordt daar mee ruim overschreden …
Heeft dit te maken met het overloopsysysteem of eerder mer het nogal hoge temperatuurverschil water vs omgeving, gecombineerd met wind ?
De actuele oostenwind kan weinig aan het bad aangezien het bad parallel met de woning aan de zuidwest zijde ligt
Ik vermoed dat het overloopsysteem hier mee te maken heeft. Je verliest hierdoor ook meer warmte en dus verdamping. Onderschat dat effect niet.
OK, bedankt voor de reactie
Beste,
ik heb een bad van 28m3, en ben in 1 week 2 cm water verloren. het is ijskoud water, geen afdekking en buiten is het rond de 20 graden met zon en heel veel wind geweest. kan water ook zo snel verdampen als het water koud is? normaliter zie ik het niet zo snel gaan dacht ik, maar lees dat veel wind invloed heeft op verdamping.
ik heb de emmertest gedaan en na 24 uur leek er 1mm meer water uit het zwembad te zijn dan de emmer. aftekenen in bewegend water van het zwembad was best lastig dus dat geeft ook niet 100% duidelijkheid. ook ben ik het ijskoude bad ingedoken met duikbril en heb nergens een lek gevoeld. nu ben ik een beetje ten einde raad.
Beste,
Is het mogelijk dat er op één week tijd (deze week met veel wind) in een zwembad van 40m3 het water zakt met +/- 3cm ? Afmetingen van het zwembad: 4x9x1,4m. Het zwembad wordt verwarmd tot 29°C en is bedekt met een rolluik. Bij mooi weer gaat het rolluik voor enkele uren open om te kunnen zwemmen.
Alvast bedankt voor uw reactie.
Vriendelijke groeten
Lieven
Hoewel je een lekkage niet geheel kan uitsluiten is een 3 cm op een week, waarbij het zwembadwater zeker een stuk hoger is dan de omgevingstemperatuur volgens mij niet heel ongebruikelijk.
Goede dag
Wij hebben een zwembad met een schuif kap er over ovaal bad 9.5 bij 4.2 150 diep temperatuur zit nu rond de 29a30 graden nu ben ik op een 24 uur bijna 2 cm water kwijt is dat mogenlijk door verdamping
Uit je vraag maak ik op dat je geen afdekking hebt? Een overkapping is leuk, maar voorkomt geen verdamping en is dus voor energiebesparing redelijk zinloos. Of de hoeveelheid verdwenen water hierdoor komt weet ik niet. Je kan dit opmaken aan de verandering. Het zal niet de eerste keer zijn dat het water deze temperaturen haalt? Het aantal cm heeft ook niets te maken met de inhoud of oppervlakte overigens. De ‘emmertest’ zal je meer antwoord geven.
Het antwoord van hoeveel water staat er niet bij
In de tekst staat duidelijk hoe je bij benadering de hoeveelheid gebruikt water kan berekenen. Wat is er dan niet helder?
Wij plaatsten eerst het verwarmingselement en daarna de filter (foute interpretatie van de aan en uitvoer🥴). Kunnen we dit omkeren terwijl het opzetzwembad gevuld is door de filter en warmtepomp hoor genoeg te zetten terwijl we dit doen?
Dat kan alleen als je aan de binnenzijde van het bad de doorvoeren kan afsluiten. Maar met die opzetbaden heb ik zelf geen ervaring en weet dus niet hoe moeilijk dat is. Stel je vraag even op http://www.zwembadforum.eu.